Jeżeli z Twojego kranu płynie żółta woda, to najprawdopodobniej znajduje się w niej dużo żelaza. Teoretycznie możesz ją pić, ale będzie źle smakować i pachnieć. Z tego artykułu dowiesz się, dlaczego woda w kranie czasem zmienia barwę na żółtą, jakie ma to skutki oraz jak rozwiązać problem.
Dlaczego z kranu leci żółta woda?
Żółte zabarwienie wody najczęściej jest wynikiem wysokiej zawartości żelaza. Rzadziej przyczyną problemu są np. mangan albo osady nagromadzone w rurach. Więcej na ten temat przeczytasz niżej.
Żelazo w wodzie
Żelazo to jeden z najczęściej występujących pierwiastków w skorupie ziemskiej. W skałach i glebie kryje się głównie w postaci tlenków, węglanów i siarczków. Kiedy woda opadowa wsiąka w głąb ziemi i przepływa przez kolejne warstwy skalne, stopniowo „wypłukuje” z nich żelazo. To dlatego problem dotyczy głównie wód podziemnych (głębinowych, studziennych), a nie powierzchniowych.
Żelazo może znaleźć się w wodach podziemnych również na skutek działalności człowieka. Trafia do nich ze ściekami przemysłowymi (zwłaszcza metalurgicznymi), z wód kopalnianych i ze składowisk odpadów.
Trzecia przyczyna żółtej wody, związana z wysokim poziomem żelaza, to korozja rur. Ten problem występuje przede wszystkim w przypadku starych instalacji.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, Dz. U. poz. 2294, stężenie żelaza nie powinno przekraczać 200 μg/l (0,2 mg/l). Według Głównego Inspektoratu Sanitarnego przekroczenia norm mogą dotyczyć nawet 70% surowych wód z ujęć podziemnych.

Inne przyczyny żółtej wody
Poza żelazem za żółte zabarwienie wody mogą odpowiadać:
- Mangan – podobnie jak żelazo może trafiać do wody ze źródeł naturalnych, ponieważ występuje w skałach i glebach torfowych. Jednak często pojawia się w wodzie na skutek działań człowieka, np. w wyniku zanieczyszczenia wody przez zakłady przemysłowe. Mangan może nadawać wodzie barwę żółtą lub brunatną.
- Osady z sieci wodociągowej – to bardzo prawdopodobna przyczyna, jeżeli żółta woda zaczęła płynąć po dłuższej przerwie w użytkowaniu. W takiej sytuacji wystarczy, że spuścisz trochę wody. Ponadto osady mogą pojawiać się w wodzie po awariach i pracach naprawczych, ponieważ technicy intensywnie płuczą rurociąg. Ten proces zrywa nagromadzony osad i powoduje chwilowe zabarwienie wody.
Żółknięcie wody po pobraniu
Może się zdarzyć, że woda ze studni tuż po pobraniu jest przezroczysta, a potem rdzewieje. Jest to związane z kontaktem z tlenem. Pod ziemią prawie go nie ma, dlatego żelazo występuje w formie rozpuszczonej, jako jony dwuwartościowe Fe(II). Taka woda po nalaniu wygląda na czystą i przezroczystą.
Jednak kiedy woda zetknie się z powietrzem, tlen utlenia żelazo do formy trójwartościowej Fe(III). Ta forma nie rozpuszcza się w wodzie, dlatego wytrąca się jako charakterystyczny rdzawo-brązowy osad.
Czy żółta woda jest szkodliwa dla zdrowia?
Jeżeli przyczyną żółtej wody jest żelazo, to teoretycznie możesz ją pić. Żelazo nie szkodzi, a wręcz przeciwnie, ponieważ:
- pomaga przenosić tlen z płuc do wszystkich komórek organizmu,
- wspiera produkcję czerwonych krwinek,
- pomaga wytwarzać energię z pożywienia,
- wspiera prawidłową pracę mięśni,
- pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu mózgu i koncentracji,
- wspiera pamięć i zdolność uczenia się,
- pomaga utrzymać sprawnie działający układ odpornościowy,
- bierze udział w wielu reakcjach chemicznych zachodzących w organizmie,
- wspiera prawidłowy wzrost i rozwój organizmu,
- pomaga zmniejszać uczucie zmęczenia i znużenia.
Jednak w praktyce woda z żelazem nie nadaje się do picia ze względu na jej zapach i metaliczny posmak. Sama barwa także może zniechęcać do konsumpcji.
Obecność żelaza w wodzie jest niepożądana także dlatego, że odkłada się ono w instalacjach i na elementach urządzeń AGD, np. w zmywarkach i pralkach. Żelazo przyspiesza korozję, zmniejsza światło rur, powoduje uszkodzenia i awarie.
Mangan zwykle także nie zagraża zdrowiu. Według specjalistów jego stężenie można uznać za szkodliwe, jeżeli wynosi powyżej 400-500 μg/l. Mangan bardzo rzadko osiąga takie poziomy w wodzie pitnej. Jednak już niższe stężenia mogą prowadzić np. do niedrożności rur.
Jak rozwiązać problem żółtej wody?
Możesz rozwiązać problem żółtej wody na kilka sposobów, a najlepsze rozwiązania to odżelaziacz wody albo filtr odwróconej osmozy. Przedstawiamy je poniżej.
Odżelaziacze wody
Odżelaziacze wody to urządzenia, które usuwają z wody nadmiar żelaza, a często także manganu i siarkowodoru. Szczególnie popularne są odżelaziacze ze złożem kwarcowym i ze złożem jonowymiennym.
Odżelaziacz ze złożem kwarcowym oczyszcza wodę po jej wcześniejszym napowietrzeniu. Napowietrzanie utlenia rozpuszczone żelazo, a złoże zatrzymuje powstałe cząstki. To proste i ekonomiczne rozwiązanie, ponieważ do regeneracji wystarcza sama woda. Najlepiej sprawdza się przy niskim stężeniu żelaza i braku manganu.
Odżelaziacz ze złożem jonowymiennym usuwa żelazo dzięki wymianie jonów i wspomaga proces utleniania. Skutecznie radzi sobie z większą zawartością żelaza i manganu oraz z twardą wodą. Wymaga jednak regeneracji chemicznej, co zwiększa koszty eksploatacji.
Filtry odwróconej osmozy
Klarta Aqva
Klarta AQVA – filtr do wody z odwróconą osmozą
Nablatowy oczyszczacz wody z filtrem remineralizującym
SprawdźFiltry do wody odwróconej osmozy (RO) wykorzystują specjalną membranę, która zatrzymuje większość zanieczyszczeń, w tym metale ciężkie, sole, bakterie, wirusy oraz wiele innych niepożądanych substancji. To bardzo dobre rozwiązanie, jeżeli masz obawy co do jakości wody w swoim domu. Możesz wybrać filtr pod zlew albo nablatowy.
Podsumowanie: co robić, kiedy woda z kranu jest żółta?
Żółty kolor wody nie oznacza, że nie nadaje się ona do picia czy kąpieli. Jednak zwykle zniechęcają do tego jej smak i zapach, ponieważ za żółte zabarwienie odpowiada głównie wysoki poziom żelaza. Walory organoleptyczne to nie jedyny powód, dla którego warto wyeliminować przyczynę problemu. Żelazo nie szkodzi zdrowiu, ale negatywnie wpływa na rury i urządzenia AGD, a czasem nawet prowadzi do kosztownych awarii. Aby uniknąć takich problemów, warto zastosować odżelaziacz wody albo filtr odwróconej osmozy.
FAQ – pytania o żółtą wodę
Tak, picie żółtej wody nie szkodzi zdrowiu. Zwykle taki kolor jest wynikiem wysokiego poziomu żelaza, które nie stanowi zagrożenia, ale psuje smak i zapach wody.
Tak, możesz myć się w żółtej wodzie, jeżeli nie przeszkadzają ci jej barwa i zapach. Żelazo, które jest główną przyczyną żółtego zabarwienia, nie szkodzi zdrowiu.
Możesz zastosować odżelaziacz wody albo filtr odwróconej osmozy. Pierwszy usuwa głównie żelazo, drugi większość zanieczyszczeń, które znajdują się w wodzie.
Źródła:
- Żelazo w wodzie przeznaczonej do spożycia przez ludzi, dokument Ministerstwa Zdrowia / PZH, gov.pl.
- Żelazo i mangan w wodzie z ujęć podziemnych, muratordom.pl.
- Co może być przyczyną czerwonawego koloru wody pitnej?, usgs.gov.
- Żelazo, ods.od.nih.gov